Sprzedaż do obecnych klientów: plan dla małej firmy
Sprzedaż do obecnych klientów to najtańsze źródło przychodu, które młoda firma zwykle zostawia przypadkowi. Plan mieści się w czterech krokach: spisz klientów w jednym arkuszu, policz trzy proste wskaźniki, ustal dla każdego klienta naturalny moment następnego zakupu i przygotuj krótką ofertę na ten moment. Kontakt marketingowy wysyłaj tylko tym osobom, które wyraziły na to zgodę.
Właściciel nowej firmy myśli głównie o pozyskiwaniu. Każdy tydzień zaczyna od pytania, skąd wziąć kolejne zapytania, a klienci obsłużeni miesiąc temu znikają z pola widzenia. Tymczasem ci ludzie znają już jakość pracy, mają dane do faktury i nie trzeba ich przekonywać od zera.
Dlaczego sprzedaż do obecnych klientów zasługuje na własny proces
Argument ekonomiczny jest znany od lat. Według artykułu w Harvard Business Review pozyskanie nowego klienta kosztuje, zależnie od badania i branży, od pięciu do 25 razy więcej niż utrzymanie obecnego (The Value of Keeping the Right Customers). Frederick Reichheld z Bain & Company opisał z kolei, że wzrost wskaźnika utrzymania klientów o 5 procent zwiększał zyski badanych firm o 25 do 95 procent (Loyalty Rules, rozdział pierwszy).
Te liczby pochodzą z analiz dużych firm i różnych branż. Traktuj je jako kierunek, bez przenoszenia ich na własny rachunek. Wniosek dla małej firmy jest praktyczny: jeżeli klient był zadowolony, kolejna sprzedaż wymaga mniej czasu właściciela niż pierwsza. Brakuje tylko systemu, który przypomni, kiedy i z czym się odezwać.
Zanim zaczniesz, sprawdź, czy w ogóle wiesz, skąd przychodzą pierwsze zlecenia. Jeśli nie, najpierw uporządkuj źródła zapytań klientów, bo ten sam arkusz posłuży potem do śledzenia powrotów.
Lista klientów i trzy wskaźniki bez zespołu analitycznego
Wystarczy arkusz z jednym wierszem na klienta. Minimalne kolumny:
- nazwa klienta i osoba kontaktowa;
- data pierwszego i ostatniego zakupu;
- łączna kwota zakupów;
- co dokładnie kupił;
- naturalny następny krok, na przykład przegląd, odnowienie, uzupełnienie lub kolejny etap;
- data planowanego kontaktu;
- informacja, czy klient zgodził się na wiadomości marketingowe i jakim kanałem.
Raz w miesiącu policz trzy wskaźniki. Odsetek powracających klientów to liczba klientów z co najmniej dwoma zakupami podzielona przez wszystkich klientów z danego okresu. Średni czas między zakupami podpowie, kiedy planować kontakt. Udział przychodu od powracających klientów pokaże, jak bardzo firma zależy od ciągłego szukania nowych osób.
Nie potrzebujesz do tego programu CRM. Program ma sens dopiero wtedy, gdy arkusz prowadzą dwie lub trzy osoby albo klientów jest tak wielu, że ręczne wpisywanie dat zaczyna zabierać godzinę tygodniowo.
Moment kontaktu i kolejna oferta
Najczęstszy błąd to wysyłanie tej samej wiadomości do wszystkich w tym samym dniu. Skuteczniejszy jest kontakt powiązany z cyklem zakupu konkretnego klienta. Poniższa tabela pomaga dobrać rodzaj kolejnej oferty do typu działalności.
| Typ zakupu | Naturalny moment kontaktu | Kolejna oferta | Na co uważać |
|---|---|---|---|
| Usługa jednorazowa, np. projekt strony | 4 do 8 tygodni po oddaniu | utrzymanie, poprawki, kolejny etap | presja sprzedaży tuż po odbiorze |
| Usługa cykliczna, np. przegląd lub serwis | kilka tygodni przed terminem | rezerwacja terminu, pakiet roczny | przypomnienie po terminie |
| Produkt zużywalny | przed przewidywanym końcem zapasu | uzupełnienie, zestaw, subskrypcja | zbyt częste wiadomości |
| Szkolenie lub konsultacja | po wdrożeniu pierwszych zaleceń | sesja kontrolna, poziom zaawansowany | oferta bez sprawdzenia efektów |
Kolejna oferta powinna wynikać z rezultatu, który klient już osiągnął. Zamiast ogólnego „mamy promocję” napisz, co klient może zrobić dalej i ile to kosztuje. Jeśli masz opublikowany cennik usług na stronie, podlinkuj właściwy wariant, żeby klient nie musiał dopytywać o cenę.
Dobrym źródłem pomysłów na dodatkowe usługi są krótkie rozmowy po zakończeniu zlecenia. Te same zasady zadawania pytań, które opisaliśmy przy rozmowach z potencjalnymi klientami, działają też wobec osób, które już zapłaciły. Pytaj o to, co klient zrobił po współpracy, i o problemy, które pozostały.
Zgody na kontakt marketingowy
Telefon czy e-mail do klienta w sprawie trwającego zlecenia jest zwykłą obsługą. Inaczej wygląda wiadomość z nową ofertą. Art. 398 ustawy Prawo komunikacji elektronicznej zakazuje używania telekomunikacyjnych urządzeń końcowych i automatycznych systemów wywołujących do przesyłania niezamówionych informacji handlowych, w tym marketingu bezpośredniego, jeśli odbiorca wcześniej nie wyraził na to zgody.
Decyzja sprzedażowa jest więc prosta: zgodę zbieraj przy pierwszym zakupie, w formularzu kontaktowym lub w podsumowaniu zlecenia, i zapisuj ją w kolumnie arkusza. Klientów bez zgody nie dopisuj do wysyłki ofertowej. Szczegóły treści zgody i obowiązków informacyjnych w swojej sytuacji skonsultuj z prawnikiem, bo ten tekst ma charakter poradnika sprzedażowego, a nie porady prawnej.
Przykład: dwuosobowe studio fotografii produktowej
Przykład jest hipotetyczny. Studio ma 40 klientów obsłużonych w ciągu roku. Po uzupełnieniu arkusza okazuje się, że 9 z nich kupiło więcej niż raz, czyli odsetek powracających klientów wynosi około 22 procent. Średni czas między zleceniami u powracających to około czterech miesięcy, a większość z nich to sklepy wprowadzające nowe kolekcje sezonowe.
Właściciele ustalają trzy zmiany:
- Każdy klient dostaje w arkuszu datę kontaktu wyznaczoną 3 do 4 tygodni przed spodziewanym wprowadzeniem nowej kolekcji.
- Wiadomość zawiera jedno konkretne zaproszenie: rezerwację terminu sesji z ceną z aktualnego cennika i link do kalendarza.
- W formularzu zamówienia pojawia się osobne pole zgody na informacje o wolnych terminach i nowych usługach.
Po kwartale porównują odsetek powracających klientów i udział ich przychodu z poprzednim okresem. Jeśli wynik się nie zmienia, sprawdzają, czy klienci odpowiadali na wiadomości, czy rezygnowali z powodu ceny, terminu lub zakresu.
Jak wpleść powtórną sprzedaż w tydzień właściciela
Powtórna sprzedaż przegrywa z pilnymi zadaniami, jeśli nie ma stałego miejsca w kalendarzu. Wystarczy 30 minut raz w tygodniu: przefiltruj arkusz po dacie kontaktu, wyślij zaplanowane wiadomości, zapisz odpowiedzi i ustaw kolejne daty. Ten blok dobrze łączy się z resztą zadań opisanych w tygodniowym planie marketingu małej firmy.
Lista kontrolna na koniec miesiąca:
- czy każdy klient ma wpisaną datę następnego kontaktu;
- czy przy każdym kontakcie marketingowym jest zapisana zgoda;
- ile osób odpowiedziało i ile kupiło ponownie;
- które oferty wracających klientów sprzedawały się najlepiej;
- który klient nie kupił od dawna i zasługuje na krótką rozmowę o powodach.
Gdy obecni klienci zaczynają regularnie wracać, łatwiej ocenić, ile wolno wydać na pozyskanie nowych. Firma zna już wartość klienta w czasie, a nie tylko kwotę pierwszej faktury.
Najczęściej zadawane pytania
Od czego zacząć sprzedaż do obecnych klientów w małej firmie?
Od jednej listy klientów z datą ostatniego zakupu, kwotą i naturalnym następnym krokiem. Bez takiej listy kontakt zależy od pamięci właściciela i wypada najczęściej wtedy, gdy brakuje nowych zleceń.
Jak często kontaktować się z dotychczasowym klientem?
Tak często, jak wynika z cyklu jego zakupu. Termin kontaktu warto ustawić kilka dni lub tygodni przed momentem, w którym klient zwykle znowu potrzebuje usługi lub produktu, a nie według stałego miesięcznego rytmu dla wszystkich.
Jakie wskaźniki wystarczą do mierzenia powtórnej sprzedaży?
Na start wystarczą trzy: odsetek klientów, którzy kupili ponownie w wybranym okresie, średni czas między zakupami oraz udział przychodu od powracających klientów w całym przychodzie miesiąca.